W Kazachstanie brakuje wysoko wykwalifikowanej siły roboczej, a nie jest łatwe zatrudnienie obcokrajowców.[1] Dopuszczalny limit zatrudnienia osób zagranicznych jest ustalany przez władze centralne dla każdego z regionów. W roku 2003 limit ten wynosił 0,14% wszystkich zatrudnionych w Republice, w 2005 roku 0,32%, a w 2007 już 0,8%. I tak w 2007 roku na pozwolenie na pracę mogło liczyć ok. 640 000 osób. Limit pozwoleń jest w zdecydowanej większości wykorzystywany przez firmy działające w przemyśle wydobywczym.[2]
Aby uzyskać zezwolenie na zatrudnienie obcokrajowca pracodawca musi zbadać sytuację na rynku lokalnym i stwierdzić, że wśród obywateli Kazachstanu nie może znaleźć pracownika z odpowiednimi kwalifikacjami na dane stanowisko. Następnie należy zgłosić informację o wakacie do podmiotu wydającego pozwolenia i ogłosić ją w językach kazachskim i rosyjskim w mediach wyznaczonych przez centralny urząd administracji państwowej.[3] Praktyka pokazuje, że uzyskanie pozwolenia jest możliwe dla osób pracujących na stanowisku nie niższym niż starszy specjalista.
Bez zezwolenia pracować mogą m.in. następujące osoby zagraniczne:
- Dyrektorzy filii i przedstawicielstw zagranicznych firm[4],
- Osoby nieprzybywające w Kazachstanie dłużej niż 45 dni,
- Indywidualni przedsiębiorcy, w tym prowadzący swoją działalność w sferze handlu i usług,
- Osoby posiadające kartę stałego pobytu (rus. вид на жительство).[5]
Raport „Doing Business 2008” podkreśla niskie koszty zwolnienia pracowników oraz niewysokie obciążenia kazachstańskich pracodawców związane z ubezpieczeniem społecznym.[6] Od 1. stycznia 2008 roku minimalne miesięczne wynagrodzenie wynosi 65,45 USD, a zgodnie z oficjalnymi danymi stopa bezrobocia w 3. kwartale 2007 roku wyniosła 7%.[7]
[1] Kwestia zatrudniania obcokrajowców jest kontrowersyjna, szczególnie ze względu na ubóstwo kazachstańskiej wsi. Niektórzy członkowie rządu wskazują na ogromne różnice między zarobkami i w warunkach pracy Kazachów i pracowników zagranicznych. Gorące dyskusje wzbudził incydent mający miejsce na jednym z pól naftowych. Z powodu bójki między Kazachami i Turkami zatrudnionymi w jednej firmie wiele osób odniosło poważne obrażenia.
[2] Doing Business In Kazakhstan: 2008 Country Commercial Guide for U.S. Companies, op.cit.
[3] Ibidem.
[4] Zwolnienie to nie dotyczy dyrektorów spółek z ograniczoną odpowiedzialnością z udziałem kapitału zagranicznego.
[5] Правила определения квоты, условий и порядка выдачи разрешений работодателям на привлечение иностранной рабочей силы в РК от 19.06.01 г. № 836.
[6] Doing Business 2008, op.cit. W dwóch wspomnianych kategoriach Kazachstan znalazł się odpowiednio na 9. i 14. miejscu, a Polska na 40. i 21. miejscu.
[7] Doing Business In Kazakhstan: 2008 Country Commercial Guide for U.S. Companies, op.cit.
